ਠਾਹ ਸੋਟਾ

ਨੈਟ ਤੇ ਨਿਆਣੇ

ਸਮਾਂ ਬਦਲਿਆ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਯਾਰੋ, ਲਗਦਾ ਭੇਤ ਨਾ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਭਾਣਿਆਂ ਦਾ।
ਨਵੇਂ ਪੋਚ ਨੇ ਦੇਸੀ ਖੁਰਾਕ ਛੱਡੀ, ਚਸਕਾ ਪੈ ਗਿਆ ਚਟਪਟੇ ਖਾਣਿਆਂ ਦਾ।
ਕੰਨ ਧਰੇ ਨਾ ਵੱਡਿਆਂ ਵੱਲ ਕੋਈ, ਜੀਣਾ ਦੁੱਭਰ ਹੋ ਗਿਐ ਸਿਆਣਿਆਂ ਦਾ।
ਰਾਹ ਪਏ ਨੇ ਐਸ਼ਪ੍ਰਸਤੀਆਂ ਦੇ, ਭਾਅ ਪਤਾ ਨਾ ਆਟੇ-ਦਾਣਿਆਂ ਦਾ।
ਵਿਰਸੇ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਫਿਕਰ ਕੋਈ ਨਾ, ਭੁੱਸ ਪਿਆ ਮੋਬਾਇਲ ਤੇ ਗਾਣਿਆਂ ਦਾ।
ਭੱਠ ਝੋਕਦੇ ਰਹਿਣ ਬੇਸ਼ੱਕ ਮਾਪੇ, ‘ਨੈਟ’ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਨਿਆਣਿਆਂ ਦਾ!

ਰਾਖੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ?

ਅਸੀਂ ‘ਆਹ’ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੇ ‘ਅਹੁ’ ਕਰਨਾ, ਮਘੇ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿਚ ਕਹੀ ਜਾਂਦੇ।
ਸਬਜ਼ਬਾਗ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਨੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ, ਨੀਵੇਂ ਹੋ ਹੋ ਕੇ ਭੁੰਜੇ ਹੀ ਲਹੀ ਜਾਂਦੇ।
ਭੁੱਲ ਜਾਣ ਨਤੀਜੇ ਦੇ ਆਉਂਦਿਆਂ ਹੀ, ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤ ਕੇ ਪਾਣੀ ‘ਚ ਬਹੀ ਜਾਂਦੇ।
ਨੱਥ ਪਾਉਣ ਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰੇ ਵਾਅਦੇ, ਫੇਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਢਹੀ ਜਾਂਦੇ।
ਪਾ ਕੇ ਲਿਸ਼ਕਦੀਆਂ ਜੈਕਟਾਂ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ, ਰਾਜਧਾਨੀ ‘ਚ ‘ਮਹਿਫਿਲਾਂ’ ਜੁੜਦੀਆਂ ਨੇ।
ਗੱਦੀ ਬਹਿਣ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾ ਕੇ, ਮਗਰੋਂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਧੱਜੀਆਂ ਉੜਦੀਆਂ ਨੇ!

ਕਬਿੱਤ ਫੇਸ-ਬੁੱਕ ਦਾ!

ਪਾਈ ਜਾਣ ਫੋਟੋ ਬਹੁਤੇ ਟੌਹਰਾਂ ਕੱਢ ਕੇ, ਪੁੱਛੀ ਜਾਣ ਦੱਸੋ ਜੀ ਕਿੱਦਾਂ ਦੀ ‘ਲੁੱਕ’ ਜੀ।
ਟੋਟਕੇ ਪਾਉਂਦੇ ਨੇ ਬਹੁਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ, ਦੋਸਤਾਂ ‘ਚ ਆਪਣੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਠੁੱਕ ਜੀ।
ਕੇਕ ਵਾਲੀ ਫੋਟੋ ਪਾ ਅਸੀਸਾਂ ਮੰਗਦੇ, ਕੋਈ ਦੱਸੇ, ਗਿਆ ਹੈ ਫਲਾਣਾ ਮੁੱਕ ਜੀ।
ਕਈਆਂ ਦੀਆਂ ਪੋਸਟਾਂ ਹਲੂਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ, ਕੁਝ ਤਾਂ ਪਰੋਸੀ ਜਾਂਦੇ ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ ਜੀ।
ਘੜੀ ਘੜੀ ਕਈ ਤਾਂ ਲਿਖੀ ਜਾਣ ‘ਵਾਲ’ ‘ਤੇ, ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਣੇ ਉਹ ਰੋਟੀ ਟੁੱਕ ਜੀ।
ਤਾਅਨੇ ਮਿਹਣੇ ਮਾਰਦੇ ਗੁਸੈਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ‘ਚ, ਕਈਆਂ ਨੇ ਬਣਾ’ਤੀ ਐ ਕਲੇਸ਼-ਬੁੱਕ ਜੀ!

ਰੇਤਾ ਬਨਾਮ ਖੰਡ!

ਵੋਟਾਂ ਵੇਲੇ ਜੋ ਬੰਨੀ ਸੀ ਵਾਅਦਿਆਂ ਦੀ, ਲਾਹ ਕੇ ਸੁੱਟ’ਤੀ ਹਾਕਮਾਂ ਪੰਡ ਵਾਂਗੂੰ।
ਕਰਿਆ ਨਵੀਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਜੋ, ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੇ ਵੱਜੂਗਾ ਚੰਡ ਵਾਂਗੂੰ।
ਕੋਠੇ ਪਾਉਣ ਲਈ ਕਰੂ ਜੋ ਕਮਰਕੱਸੇ, ਖਰਚਾ ਭਰਨਗੇ ਵਾਧੂ ਦੇ ਦੰਡ ਵਾਂਗੂੰ।
ਸੁੰਨ ਹੋਣਗੇ ਰੇਤ ਦਾ ਰੇਟ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਾੜ੍ਹ-ਜੇਠ ਵਿਚ ਪੋਹ ਦੀ ਠੰਢ ਵਾਂਗੂੰ।
ਧਰਨੇ ਰੋਸ ਹੜਤਾਲਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਤੇ, ‘ਵਿਹਲੇ ਲੋਕਾਂ’ ਦੀ ਸਮਝਣਗੇ ਡੰਡ ਵਾਂਗੂੰ।
ਮਿੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਵਜ਼ੀਰਾਂ ਨੇ ਵੇਚਣਾ ਏ, ਰੇਤਾ ਖੱਡਾਂ ਦਾ ਦੇਖਿਓ ਖੰਡ ਵਾਂਗੂੰ!

ਪੱਗੋ-ਲੱਥੀ ਕਿਉਂ?

ਸਿੱਧ-ਪੱਧਰਾ ਰਾਹ ਸੀ ਫਲਸਫੇ ਦਾ, ਮਨਮਰਜੀਆਂ ਬਹੁਤ ਚਲਾਇ ਲਈਆਂ।
ਮਾਨਸ ਜਾਤ ਨੂੰ ਇਕੋ ਹੀ ਮੰਨਦਾ ਐ, ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਵੰਡੀਆਂ ਪਾਇ ਲਈਆਂ।
ਤੇੜਾਂ ਮੇਟਣ ਦਾ ਯਤਨ ਨਾ ਕਰੇ ਕੋਈ, ਸਗੋਂ ਦੂਰੀਆਂ ਹੋਰ ਵਧਾਇ ਲਈਆਂ।
ਛਕਣੇ ਵਾਸਤੇ ਮਾਇਆ ਜੋ ਗੋਲਕਾਂ ਦੀ, Ḕਵਿਹਲੜ ਗੱਦੀਆਂḔ ਕਈ ਬਣਾਇ ਲਈਆਂ।
Ḕਮਿੱਠਤੁ ਨੀਵੀਂḔ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਵੀ, ਭਾਫਾਂ ਛੱਡਦੇ ਕੱਢ ਉਬਾਲ ਰਹੇ ਨੇ।
ਖਾਤਰ ਇੱਜਤਾਂ ਜਾਨਾਂ ਵੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਆਪੋ ਵਿਚੀਂ ਹੀ ਪੱਗਾਂ ਉਛਾਲ ਰਹੇ ਨੇ!

ਭਾਨਮਤੀ ਦਾ ਕੀ ਕਸੂਰ?

ਗੱਲ ਕਿੱਥੋਂ ਕਿੱਥੇ ਹੈ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ, ਦੇਖ ਸੋਚ ਕੇ ਹੋਣ ਹੈਰਾਨੀਆਂ ਜੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤਾਂ ਹੁੰਦੀ ਐ ਏਕਤਾ ਤੋਂ, ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਫੇਰ ਮਨਮਾਨੀਆਂ ਜੀ।
ਕਾਮਯਾਬੀ ਨੇੜੇ ਵੀ ਪਹੁੰਚਿਆਂ ਨੂੰ, ਤਹਿਸ-ਨਹਿਸ ਕਰ ਦੇਣ ਨਾਦਾਨੀਆਂ ਜੀ।
ਬੀਬੇ ਬਣ ਬਣ ਕੇ ਦੱਸਦੇ ਲੱਖ ਭਾਵੇਂ, ਦਿਲ ‘ਚੋਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਨਾ ਸ਼ੈਤਾਨੀਆਂ ਜੀ।
ਉਹ ਮਿਸ਼ਨ ਅਧੂਰਾ ਹੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ, ਲੋਕਾਂ ਅੱਕੇ ਹੋਇਆਂ ਜੋ ਲੋੜਿਆ ਸੀ।
ਕਿਤਿਓਂ ਚੁੱਕ ਕੇ ਇੱਟ ਤੇ ਕਿਤੋਂ ਰੋੜਾ, ਭਾਨਮਤੀ ਨੇ ਕੁਨਬਾ ਜੋ ਜੋੜਿਆ ਸੀ।

ਕੀ ਇਹ ਸੱਚ ਨਹੀਂ?

ਉਹੀ ਮਰਦ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਦਰਜ ਹੁੰਦਾ, ਜਿਹੜਾ ਕੁਫਰ ਦੇ ਸਾਹਵੇਂ ਨਾ ਝੁਕਿਆ ਐ।
ਰਾਜ-ਮੱਦ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ ਅੱਤ ਚੁੱਕੇ, ਸਮਝੋ ਅੰਤ ਨੇੜੇ ਉਸ ਦਾ ਢੁੱਕਿਆ ਐ।
ਬੇਈਮਾਨ ਕਈ ਛਾਂਗਦੇ ਗਏ ਏਥੋਂ, ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਦਾ ਬੂਟਾ ਨਾ ਸੁੱਕਿਆ ਐ।
ਖੁੱਸੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਤੜਪ ਹੀ ਬੋਲਦੀ ਏ, ਜਦ ਵੀ ਕੁਰਸੀ ਤੋਂ ਲਿਹਾ ਕੋਈ ਬੁੱਕਿਆ ਐ।
ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਦੇ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਲੋਕ ਸਾਰੇ, ਸੱਚ ਚੋਰਾਂ ਬੇਈਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਠੁੱਕਿਆ ਐ।
ਮੂੰਹ ਉਸੇ ਦਾ ਲਿਬੜਿਆ ਆਪਣਾ ਹੀ, ਅੱਜ ਤੱਕ ਜਿਨ੍ਹੇ ਵੀ ਚੰਦ ‘ਤੇ ਥੁੱਕਿਆ ਐ।

ਲੱਖ ਤੋਂ ਕੱਖ?

ਆਵੇ ਸੱਚ ਦਾ ਜੋਸ਼ ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਤੁਰਿਆ ਹੋਇਆ ਪੰਜਾਬ ਸੀ ਨਾਲ ਯਾਰੋ।
ਭਾਣਾ ਵਰਤਿਆ ਕਿਹੜਾ ਸੀ ਨੁਕਸ ਕਿਥੇ, ਕਰ ਰਿਹਾ ਨਾ ਇਹਦੀ ਕੋਈ ਭਾਲ ਯਾਰੋ।
ਮੌਕਾ ਭੰਡੀ ਦਾ ਦਿੱਤਾ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ, ਬਣ ਕੇ ਰਹੇ ਨਾ ḔਆਪḔ ਦੀ ਢਾਲ ਯਾਰੋ।
ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਦਾ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦ ਹੈ ਨਹੀਂ, ਦਿਸੇ ਜ਼ਬਤ ਦਾ ਪੈ ਗਿਆ ‘ਕਾਲ ਯਾਰੋ।
ਸਵੈ-ਮੰਥਨ ਦਾ ਛੱਡ ਕੇ ਕੰਮ ਪਹਿਲਾ, ਮਾਰੀ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਝੱਖ ਜਿਹੀ।
ਵੋਟਾਂ ਤੱਕ ਸੀ ਲੱਖ ਦੀ ਬੰਦ ਮੁੱਠੀ, ਕਰ’ਤੀ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਆਪ ਹੀ ਕੱਖ ਜਿਹੀ!

ਧਰਮ ਮੰਦਿਰਾਂ ‘ਚੋਂ ਧੱਕੇ?

ਬਾਣਾ ਧਰਮੀਆਂ ਵਾਲਾ ਬਹੁਰੂਪੀਆਂ ਦਾ, ਹੁੰਦੇ ਅਸਲ ਇਹ ਗੁਰੂ ਨਾ ਪੀਰ ਵਾਲੇ।
ਮਾਧੋ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲੈਣਾ, ਬੇਸ਼ੱਕ ‘ਦਰਸ਼ਨੀ’ ਹੋਣ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ।
ਕਹੀ ਜਾਣ ‘ਸਰਬੱਤ ਦਾ ਭਲਾ’ ਮੂੰਹੋਂ, ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਖੁਦਗਰਜ਼ੀ ਦੇ ਟੀਰ ਵਾਲੇ।
ਕਾਹਦਾ ਰੋਹਬ ਹੈ ਪਦਵੀਆਂ ਉਚੀਆਂ ਦਾ, ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਜਦ ਮਰੀ ਜ਼ਮੀਰ ਵਾਲੇ।
ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਕੇ, ਪੱਖ ਝੂਠ-ਤੁਫਾਨ ਦਾ ਲੈਣ ਲੱਗੇ।
ਧਰਮ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚੋਂ ਵੀ ਬਾਹਰ ਹੋਊ, ਧੱਕੇ ਸੱਚ ਵਿਚਾਰੇ ਨੂੰ ਪੈਣ ਲੱਗੇ!

ਸਮੇਂ ਦਾ ਗੇੜ!

ਮੁਲਕ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਹੋਣ ਡਹੀਆਂ, ਰਾਜੇ ਬਣ ਰਹੇ ḔਜੋਗḔ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਤੇ ḔਸੂਰਮੇḔ ਨਵੇਂ ਥਾਪੇ, ਮੰਗ ਮੁਆਫੀਆਂ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਦੇਸ਼-ਧ੍ਰੋਹ ਦਾ ਲੈ ਕੇ ḔਹਥਿਆਰḔ ਆਏ, ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਦਾ ḔਸਬਕḔ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਭਾਅ ਪੁੱਛਦੇ ਸਾਗ ਤੇ ਸ਼ਲਗਮਾਂ ਦਾ, ਸੁਬ੍ਹਾ-ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਗੋਸ਼ਤ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਆਉਂਦੇ ਸੀ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਘੂਕ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋਗੀ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਚੱਲਦਿਆਂ ਚਰਖਿਆਂ ਦੀ।
ਜਾਨ ਮੁੱਠੀ ‘ਚ ਦੇਣ ਹੁਣ ਆਉਣ ਲੱਗੇ, ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਵਾਲਿਆਂ ਹਰਖਿਆਂ ਦੀ!